Kallas: "Avrupa, Rusya ile Ukrayna arasında hiçbir zaman tarafsız bir ara bulucu olamayacak"

Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Avrupa’nın Ukrayna’ya Rusya ile barış müzakerelerinde yardımcı olması gerektiğini vurgulayarak, "Avrupa, Rusya ile Ukrayna arasında hiçbir zaman tarafsız bir ara bulucu olamayacak. Çünkü biz Ukrayna’nın tarafındayız" dedi. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin (GKRY) Limasol kentinde gerçekleştirilen AB Dışişleri Bakanları Toplantısı’nın ardından basın toplantısı düzenledi. Gymnich formatında gerçekleştirilen toplantının eş başkanlığını üstlenen GKRY Dışişleri Bakanı Constantinos Kombos ile birlikte düzenlediği basın toplantısında Kallas, toplantıya Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Farhan ve Hindistan Dışişleri Bakanı Subrahmanyam Jaishankar’ın da konuk olduğunu ve birlikte Orta Doğu’daki durumu ele aldıklarını söyledi. "Hürmüz Boğazı savaş ile barış arasında tehlikeli bir gri bölgede sıkışmış durumda" Kallas, "Hürmüz Boğazı savaş ile barış arasında tehlikeli bir gri bölgede sıkışmış durumda. Şu anda ateşkesi uzatmak ve boğazı yeniden açmak için kırılgan bir diplomatik girişim yürütülüyor. Ancak ABD ile İran arasında yapılacak herhangi bir ilk aşama anlaşmasını, nükleer stoklara ilişkin daha derin görüşmelerin yanı sıra bölgesel güvenlik açısından diğer kritik konulara yönelik müzakereler takip etmelidir" dedi. İsrailli bakanlara yaptırım konusunun görüşüldüğünü söyledi Toplantıda İran’ın ötesinde Orta Doğu’daki genel durumun da görüşüldüğünü ifade eden Kallas, "Lübnan’da ateşkes, günler geçtikçe sadece kağıt üstünde kalmış gibi görünüyor. Tam ölçekli savaşa dönüş gerçek bir ihtimal. Gazze Şeridi ve Batı Şeria’yı da görüştük. Buna yerleşimlerle bağlantılı ticarete yönelik muhtemel kısıtlamalar da dahil. (İsrailli) Bakanlara yönelik yaptırımlar konusu da gündeme geldi" dedi. "Biz Ukrayna’nın tarafındayız" Rusya-Ukrayna Savaşı’nda dengenin Ukrayna lehine değiştiğini de ifade eden Kallas, "Rusya, askeri, ekonomik ve diplomatik açıdan gerilemede. Ancak, Kiev’e yapılan son saldırıların da işaret ettiği üzere, Rusya hala barışa yönelik gerçek bir ilgi göstermiyor" dedi. AB üyesi ülkelerin dışişleri bakanlarının Avrupa’nın Moskova’dan hangi tavizleri talep etmesi gerektiği ve kırmızı çizgilerin ne olduğu gibi konuları da tartıştığını kaydeden AB Yüksek Temsilcisi, "Bir şey çok açık; Avrupa, Rusya ile Ukrayna arasında hiçbir zaman tarafsız bir ara bulucu olamayacak. Çünkü biz Ukrayna’nın tarafındayız ve kendi temel güvenlik çıkarlarımızı savunuyoruz" şeklinde konuştu. "Rusya’ya yönelik yeni yaptırımlar hazırlıyoruz" Bakanların Rusya üzerindeki küresel baskının artırılmasını da görüştüklerini ifade eden Kallas, "Rusya’ya yönelik yeni yaptırımlar hazırlıyoruz. Amaç, onları müzakere yapıyormuş gibi davranmak yerine gerçekten müzakere masasına getirecek baskıyı kurmak" dedi. "Avrupa müzakerelerde Ukrayna’ya yardımcı olmalı" Basın toplantısında bakanların Moskova ile görüşecek bir AB müzakerecisi konusundaki görüşlerinin ne olduğu sorusuna cevabında Kallas, "Geniş mutabakat şu yöndeydi; Avrupa kurumlarına sahibiz, yürürlükte olan anlaşmalarımız var ve bu anlaşmalar bize nasıl ilerleyebileceğimize dair bir çerçeve sunuyor. Dolayısıyla içeriğe odaklı kalmanın çok daha önemli olduğunu düşünüyorum çünkü görmek istediğimiz konulara gerçekten hazırlıklı olmamız gerekiyor" dedi. Ukrayna’nın görüşmelerde teraziyi kendi taraflarında dengeleyecek bir ağırlık talep ettiğini söyleyen Kallas, "Şu ana kadarki bütün tavizler Ukrayna tarafında oldu. Ancak Rus tarafında da tavizler olmalı. Bunun anlamı, bu müzakerelerde onlara yardımcı olmamız gerektiğidir. Fakat biz, gerçek manada bir ara bulucu olamayız. Çünkü Avrupa’nın ve Ukrayna’nın çıkarlarını savunuyoruz. Çünkü Ukrayna, Avrupa’nın bir parçası" dedi. Kallas, "Biz ara bulucu olamayız. İki tarafa da eşit davranan tarafsız bir aktör olamayız. Çünkü biz açık bir şekilde Ukrayna’nın tarafındayız" şeklinde konuştu. "ABD’nin yerine geçmiyoruz" ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun Rusya ve Ukrayna arasında barış görüşmelerini sadece ABD’nin yürütebileceği açıklamasına katılıp katılmadığı sorulan Kallas, "Bütün çabalarımız, ABD’nin çabalarını tamamlayıcı nitelikte olmalı. Bakanlar bu konuda son derece açıktı" şeklinde cevap verdi. Kallas, "Biz, ABD’nin yerine geçmiyoruz fakat bu görüşmelerde onların ele almadığı meseleleri ele alıyoruz" dedi. "AB, Hürmüz Boğazı’nda güvenliğe katkı sağlamak için daha fazla gemiye ihtiyaç duyacak" AB’nin İran ile ABD arasında barışın ardından deniz taşımacılığının güvenliği için ne yapacağına ilişkin bir soruya Kallas, AB’nin bölgedeki mevcut operasyonun yetki alanını değiştirmesi gerektiği cevabını verdi. Kallas, "Esas olarak, ihtiyaç duyulan şey daha fazla gemidir. İyi haber şu ki, şimdiden bir tane daha gemimiz var ve bunun üzerinde çalışıyoruz" dedi. "42.7 nolu maddeyi nasıl operasyonel hale getirebileceğimize ilişkin belgeler hazırladık" Kallas, AB Antlaşması’nın bir AB ülkesinin silahlı saldırıya uğraması halinde diğer AB ülkelerinin bu ülkeye destek vermekle yükümlü olmalarına ilişkin 42.7 numaralı maddesinin uygulanmasına ilişkin bir soruya cevap verdi. AB yetkilisi cevabında, "Biliyorsunuz, savaş başlamadan önce de 42.7 numaralı maddeyi işler hale getirme konusunda ekiplerime görev vermiştim. Burada farklı senaryolar söz konusu. Bir senaryoda hem NATO hem AB üyesi olan bir ülke saldırıya uğruyor. Bir senaryoda NATO üyesi olmayan bir AB üyesi saldırıya uğruyor ve sonra da NATO’nun 5. maddesi eşiğinin altında kalan durumlar var. Bu nedenle 42.7 numaralı maddeyi nasıl operasyonel hale getirebileceğimize ilişkin belgeler hazırladık. Büyükelçilerimiz için bir masaüstü tatbikatı da gerçekleştirdik ve eksikleri tespit ettik. Nihai amaç, gerektiğinde bu maddeyi nasıl kullanabileceğimize ilişkin bir kullanım kılavuzu oluşturmak" dedi.